Dit artikel gaat in op het belang van preventieve begeleiding in het onderwijs om langdurig ziekteverzuim door burn-out te voorkomen. 

Huidige burn-out cijfers in het onderwijs 

Cijfers van het CBS en TNO geven aan dat 1 op de 5 leerkrachten burn-out klachten heeft. Dit houdt in dat 20% van de leerkrachten op termijn door een burn-out in de ziektewet terecht kan komen. 

Gezien het huidige lerarentekort wordt het vinden van een goede invalleerkracht steeds moeilijker. Wat zijn de gevolgen voor het onderwijs, de school, de collega-leerkrachten en de leerlingen? 

Herstellen van burn-out

Burn-out ontstaat door lange tijd geen juiste balans te hebben tussen spanning (stress) en ontspanning. De belangrijkste drie stresshormonen zijn cortisol, adrenaline en noradrenaline. Deze hormonen worden alle drie afgegeven door de bijnier. Stress-hormonen zijn heel nuttig tijdens een acute stresssituatie. Het probleem is dat de hersenen geen verschil maken tussen een stresssituatie waar iemand in werkelijkheid aan blootgesteld wordt of een stresssituatie waaraan gedacht wordt. Stel je zit ’s avonds thuis op de bank terwijl je denkt (in negatieve zin) aan je werk en alles wat nog gedaan MOET worden, dat levert net zoveel stresshormoon op als de drukke werkdag in de klas. De balans tussen spanning en ontspanning is weg en er ontstaat chronische stress. 

Bij stress worden de bijnieren gestimuleerd om deze hormonen aan te maken, dit is een gezonde beschermingsreactie van het lichaam. Echter bij chronische stress worden de bijnieren te veel en te lang achter elkaar gestimuleerd, waardoor deze door de ‘voorraad’ hormonen heen raakt. Burn-out ontstaat als deze voorraad op is. 

Het effect is een gevoel van complete uitputting, want de bijnier geeft geen hormonen meer af.  Afhankelijk van in welke fase de bijnieruitputting zich bevindt kan het tot twee jaar duren om volledig te herstellen.  

Voorkom burn-out

Voorkomen is leren een betere balans te hebben tussen spanning en ontspanning. Gevoelens worden veroorzaakt door de gedachten en overtuigingen die iemand heeft over zichzelf of een situatie. Dit zorgt ervoor dat mensen in dezelfde situatie een andere mate van stress kunnen voelen. Deze gedachten en overtuigingen zijn ergens in het leven ontstaan. Iets wat je vaak doet wordt een gewoonte; je doet het automatisch. Ook de gedachten die stress veroorzaken zijn gewoontes geworden; je denkt ze automatisch. Dat gaat zo snel dat je het niet eens in de gaten hebt, terwijl ze (zonder dat je je er bewust van bent) betekenis geven aan situaties. Onbewust is onwetend en daar ligt de kracht in het voorkomen van burn-out. Begeleiding in het leren kennen van deze onbewuste patronen die stress in standhouden en verergeren. Je kan immers niet veranderen als je niet weet wat je moet veranderen. Dit proces kost energie en dat heb je niet als je in een burn-out zit. Je bent dan fysiek uitgeput.  

Andere aanpak

Burn-out is een lang en duur traject. De kosten kunnen oplopen tot €60.000 per jaar. Ziekteverzuim van de vaste leerkracht verhoogt de werkdruk voor collega’s en onderwijsprocessen stagneren. 

Wil je langdurig ziekteverzuim voorkomen? 

Investeer in preventieve begeleiding! 

De mogelijkheden 

Pin It on Pinterest

Share This